Statistiek

zonder formules

De achtergronden van deze cursus zijn de managementprincipes, het bedrijfsmodel en de ontwikkelingsfasen van het Model Nederlandse Kwaliteit. De technieken worden geordend en behandeld in de volgorde, die overeenkomt met de transformaties van fase 1 naar fase 2, fase 2 naar fase 3, enzovoorts. Daarbij wordt binnen de cursus expliciet aangegeven hoe de technieken kunnen worden ingezet om de gewenste transformatie te ondersteunen.

Statistiek roept meestal negatieve associaties op. De inmiddels bekende Black Belt training overschreeuwt dit vooroordeel met veel Powerpoint presentaties. Iedere Blackbelt in spé heeft de beschikking over een krachtige Laptop, met Minitab als statistisch pakket. De wijze van projectbeheersing en rapportage is tot in details vastgelegd.

Maar iedere techniek heeft naast een technische invalshoek ook een filosofische betekenis. De collegeserie Statistiek Zonder Formules gaat van dit laatste uit en vereenvoudigt de technische kant tot het uiterste minimum. Wij claimen dat op deze wijze bijna alle resultaten van Six Sigma kunnen worden bereikt met potlood en papier, en op basis van de statistische denkwijze zonder tussenkomst van zware programmatuur. Juist in omgevingen die niet een getalsmatige cultuur hebben, kan deze aanpak zeer succesvol zijn omdat de drempel van invoering lager is.

De cursusstof van Statistiek zonder formules behandelt 90 % van de stof die binnen Six Sigma gebruikelijk is voor de Black Belt training in de helft van de tijd. Door de unieke didactische aanpak zal de drempel voor toepassing lager zijn.

Module 1 “Statistiek zonder Formules”,

intuïtieve benadering van statistiek

De statistiek zal op interactieve wijze zichtbaar worden gemaakt. De normaalverdeling en de Poissonverdeling worden behandeld. Op een intuïtieve manier, zonder formules.

Het beoordelen van steekproeven komt aan bod. Daarbij wordt de cursist niet getraind in de details van de onderliggende ISO-normen, maar wel in de globale werking ervan. Daarom wordt bijvoorbeeld het verschil behandeld tussen een attributieve keuring (goed-fout) en een keuring op basis van een variabele meting. Het zal duidelijk worden dat een variabele meting vaak de voorkeur verdient boven een goedkopere attributieve meting wanneer een proces een constante kansverdeling vertoont. Bij een proces met uitschieters biedt juist de attributieve meting weer voordelen.

Wanneer we werken met getallen zijn deze altijd gemeten. Het begrip “nauwkeurigheid” geeft vaak reden tot verwarring. De opgegeven “nauwkeurigheid” van de fabrikant van het meettoestel valt niet te vergelijken met “nauwkeurigheid” van de werkelijke meetresultaten. Het meetproces omvat immers de gehele keten van monstername tot en met het vastleggen van het meetresultaat.

Gegevens verzamelen is één van de zogenaamde “Seven Tools”. Hoewel dit eenvoudig lijkt is het toch de achilleshiel van de statistiek. De wijze waarop gegevens worden verzameld, heeft grote invloed op de uitkomsten.

Module 2 Statistical Process Control (SPC),

als basis voor verbeteren

De overgang van fase 1 naar fase 2 (procesbeheersing) is een kritieke stap bij de transformatie van de organisatie. Vaak worden de bestaande productmetingen eenvoudig ingevuld in de technieken voor fase 2. De transformatie wordt dan niet bereikt. De kern van de transformatie is het best verwoord door Deming, één van de Veertien Verplichtingen luidt STOP AFHANKELIJKHEID VAN 100% INSPECTIE. 

De SPC regelkring wordt in deze module ruimer uitgelegd dan gebruikelijk. Gestart wordt met het voorkómen van variatie, door Poka Yoke. Er wordt stilgestaan bij de juiste meting voor procesbeheersing, die meestal een andere is dan voor productkeuring wordt gebruikt. Er wordt nadruk gelegd op gebruik van een logboek waarin naast de metingen (output) vooral ook alle ingrepen (input) zijn geregistreerd. De klassieke regelkaart dient ter signalering. Met een zogenaamd Out of Control Actie Plan wordt de oorzaak van de gesignaleerde storing weggenomen.

De prestatie van de regelkring wordt vervolgens uitgedrukt in C_p en C_pk, maar vooral ook in de storingsfrequentie. Tenslotte wordt de regelkring met logboek gebruikt als startpunt voor continue verbeteren. 

Module 3 Six Sigma,

het opzetten van een samenhangende procesbeheersing.

De overgang van fase 2 naar fase 3 komt overeen met het duidelijk overtreffen van de bekende ISO normen. De procesbeheersing is niet langer incidenteel maar wordt uitgebreid met een planmatige samenhang (control plan). Mogelijk wordt Uw organisatie hiertoe gedwongen door klanten uit automotive of electronica. U krijgt inzicht in de samenhang van het toepassen van statistische technieken, in het bijzonder de Six Sigma benadering. U oefent in het opzetten van een totaal systeem, gebruik makend van keuring (1) en van SPC (2) teneinde te komen tot een voldoende beheersing van de productkwaliteit. Proces-FMEA wordt gebruikt als techniek om het Control Plan te ontwerpen en te verbeteren.

Module 4 Jaarverslag, 

lezen en relatie met TQM. [optioneel]

Deze module is een buitenbeentje. Wanneer een organisatie fase 3 bereikt wordt het ook van belang om TQM te verankeren in de organisatie en om de resultaten zichtbaar te maken. Te vaak blijft TQM onzichtbaar, en worden kwaliteitsmanagers als eerste ontslagen bij tegenvallende resultaten.

U krijgt inzicht en vaardigheid in het lezen van een jaarverslag. De relatie met TQM ligt in het aandachtsgebied “resultaten” van het Model Nederlandse Kwaliteit. De personen die zich bezighouden met kwaliteitsmanagement zijn zich vaak niet bewust van hun bijdrage aan de onderneming zoals de aandeelhouders dit beleven. Deze module zal hun in staat stellen kwaliteitsplannen zodanig te formuleren, dat op directieniveau de relatie met de resultaten duidelijker wordt. Tevens wordt duidelijker hoe de projecten kunnen worden geselecteerd op hun bijdrage aan de totale onderneming.

Het begrip “kwaliteit van de winst” wordt geïntroduceerd. We laten zien dat niet alleen de hoogte van de winst van belang is, maar ook de betrouwbaarheid! De variatie van de winst dient te worden verlaagd. Juist dit is een vaak onderschat resultaat van toepassing van TQM.

Module 5 Ontwerp en Ontwikkeling,

vertalen van klantenwens naar product.

Kwaliteitsmanagement richt zich veelal op het verbeteren van een bestaande situatie. Echte doorbraken kunnen echter alleen in het ontwerptraject worden gerealiseerd. De cursisten zullen inzicht ontwikkelen in het belang van de ontwerpfase voor TQM, en vaardigheid verkrijgen in enkele technieken.

De module behandelt QFD, FMEA en Taguchi proefopzetten in samenhang. De rode draad wordt gevormd door het “Kano” model: onverwachte kwaliteit / gespecificeerde kwaliteit / vanzelfsprekende kwaliteit.

In twee dagen worden aan de hand van een gesimuleerde ontwerpsituatie deze drie technieken toegepast. Na afloop van de training is men in staat toepassingsmogelijkheden te herkennen en een eenvoudige toepassing zelfstandig uit te voeren. Uniek aan deze module is de sterke vereenvoudiging van de moeilijke materie, zodat de drempel wordt verlaagd.

Module 6 Simulatie,

van een papierfabriek

De deelnemers worden in een werkdruk situatie gebracht. Binnen deze situatie moet met een team een organisatie worden ontwikkeld volgens de fasering van het INK model. De tweedaagse oefening zal een referentiekader geven voor het veranderingsproces dat in werkelijkheid een aantal jaren in beslag neemt. De deelnemers ontwikkelen in deze twee dagen gevoel voor de fasering en voor de plaats die de technieken uit cluster 3 hierin innemen.

Uitsluitend toegankelijk voor cursisten die de volgende modules hebben gevolgd ter integratie van de opgedane kennis.

·         Statistiek, zonder formules (keuren en meetfouten)

·         Statistical Process Control, als basis voor verbeteren

·         Six Sigma, het opzetten van een samenhangende procesbeheersing

·         Ontwerp en Ontwikkeling

Twee of drie concurrerende papierfabrieken maken visitekaartjes van geschept papier. De eisen van de klant (cursusleiding) beginnen in fase één, maar eindigen in fase drie of vier, afhankelijk van de verandercapaciteiten van het team. (meer informatie)

Algemene informatie

Bij open cursusvorm worden de cursisten gestimuleerd het geleerde in hun werkomgeving toe te passen. Bij module 5 (Ontwerp) en 6 is dit niet mogelijk en wordt binnen de cursus een case aangereikt in de vorm van een gesimuleerde werkelijkheid.

Bij inhouse gegeven cursussen kan de stof van deze modules worden gegeven aan de hand van werkelijke projecten. Bij voorkeur worden deze ook met het management afgestemd.

Dezelfde cursusstof wordt dan geordend naar de behoefte van de projectfasering, we gebruiken het Six Sigma stappenplan: DMAIC.

·        Definieer het probleem

·        Meet de huidige situatie

·        Analyseer de metingen en de feiten

·        ‘Improve’-Verbeter fundamenteel het proces

·        ‘Control’-Borgen van de gevonden oplossing

Zo ontstaan ook zes modules, waarbij nog een zevende nodig is ter afsluiting van de (succesvolle) projecten. In het algemeen worden zo de cursuskosten direct terugverdiend.